Bỏ qua tới nội dung
LSLab

Đường phụ tải trong ngày cho biết điều gì?

  • Khởi động
  • Bài viết
  • Từ 10 tuổi
  • 6 phút đọc
Cụm điều hòa trên mái trước khu nhà ở, văn phòng và trạm điện ban ngày.

Đường phụ tải trong ngày là đồ thị vẽ lượng điện được dùng theo từng giờ. Nó cho thấy khi nào cả khu vực dùng ít điện nhất, khi nào nhiều nhất và có mấy đỉnh trong ngày. Hình dạng đường cong đi theo thói quen sinh hoạt của người dùng và thời tiết.

Mục lục
Điện của nhiều nơi dùng gộp lại thành một đường cong theo giờ.
  • Nhà ở
  • Văn phòng và nhà máy
  • Đường phụ tải theo giờ

Bạn sẽ học được gì

Cần biết trước

Không cần kiến thức trước. Chỉ cần biết rằng nhà nào cũng dùng điện nhiều ít khác nhau trong ngày.

Đường phụ tải trong ngày là gì và đọc nó thế nào?

Đó là một đường cong cho biết nhu cầu điện thay đổi ra sao từ giờ này sang giờ khác. Lượng điện tiêu thụ trong một khoảng thời gian, thường gọi là phụ tải điện, thay đổi suốt năm theo những khuôn mẫu khá dễ đoán.

Trục ngang là giờ trong ngày, trục dọc là công suất phụ tải, tức mức dùng điện tại thời điểm đó, không phải tổng điện năng cộng dồn. Hãy nhìn ba chỗ: đáy thấp nhất, đỉnh cao nhất và phần nền ở dưới. Phần nền ấy là điện dùng liên tục suốt ngày đêm. Phần nhu cầu điện nhìn chung không đổi được gọi là phụ tải nền.

Đường cong này gộp điện của rất nhiều nhà, văn phòng và nhà máy lại. Vì thế nó đi theo thói quen chung: sự biến thiên của nhu cầu điện đi theo thói quen dùng năng lượng hằng ngày của hộ gia đình và doanh nghiệp.

Đáy, đỉnh và phần nền là ba chỗ cần nhìn đầu tiên trên đường phụ tải.
  • Đường phụ tải
  • Phần nền (nét đứt)
  • Đỉnh
  • Đáy

Hình dạng đường cong cho ta biết gì?

Nó cho biết lúc nào nhu cầu thấp và cao. Ví dụ dưới đây dùng dữ liệu tổng hợp của Mỹ, không phải khuôn chung cho mọi quốc gia hay ngày. Tiêu thụ điện thường lặp lại theo chu kỳ mỗi ngày, với nhu cầu thấp nhất vào khoảng 5:00 sáng. Nhu cầu cao nhất xảy ra vào một lúc nào đó trong ngày, tùy mùa, rồi giảm xuống vào cuối buổi tối.

Trong ví dụ Mỹ, mùa hè thường có một đỉnh. Nhu cầu đạt đỉnh buổi chiều khi hộ gia đình và doanh nghiệp dùng điều hòa trong những ngày nóng. Điện tăng nhanh trong ngày cùng nhiệt độ và đạt cực đại vào khoảng 5:00 hoặc 6:00 chiều.

Trong ví dụ Mỹ, mùa đông thường có hai đỉnh. Phụ tải theo giờ ít biến động hơn nhưng có đỉnh vào cả buổi sáng lẫn buổi tối. Nhu cầu mùa hè có hình một đỉnh rõ rệt, còn nhu cầu mùa đông thường có hai đỉnh riêng.

Sơ đồ khái quát ví dụ Mỹ của EIA: mùa hè một đỉnh, mùa đông hai đỉnh.
  • Mùa hè: một đỉnh buổi chiều
  • Mùa đông: hai đỉnh sáng và tối

Vì sao đường cong có hình như vậy?

Vì mọi người dùng điện theo giờ giấc và thời tiết. Ban đêm, lượng điện tiêu thụ ít nhất khi phần lớn mọi người ngủ. Buổi sáng mùa đông, mức dùng điện tăng khi mọi người bật đèn, tăng máy điều nhiệt và dùng nước nóng để chuẩn bị cho ngày mới. Buổi tối, phụ tải lại tăng lên khi mọi người về nhà, bắt đầu sưởi ấm nhà và nấu bữa ăn.

Ngoài giờ giấc còn có những yếu tố khác. Những yếu tố chi phối nhu cầu điện lớn nhất là nhiệt độ, giờ trong ngày và ngày trong tuần. Cuối tuần và ngày lễ dùng ít điện hơn ngày thường vì nhiều văn phòng đóng cửa. Các cơ sở công nghiệp lớn thường dùng điện ở mức ổn định suốt cả ngày, nên chúng góp phần vào phần nền của đường cong. Hình dạng điển hình cũng khác giữa các vùng, vì khác nhau về thời tiết và loại thiết bị điện đang dùng.

Ban đêm cột thấp, buổi sáng bật đèn và buổi tối nấu ăn thì cột cao.
  • Ban đêm: ngủ, điện dùng ít nhất
  • Buổi sáng: bật đèn, nước nóng
  • Buổi tối: nấu ăn, sưởi ấm

Ví dụ trong đời sống

Hãy hình dung một khu phố giả định vào một ngày đông. Sáng sớm, đèn bật, máy sưởi chạy và nước nóng được dùng, nên đường phụ tải leo lên. Buổi trưa nhiều nhà vắng người nên đường cong hạ xuống. Chiều tối mọi người về nấu ăn và sưởi ấm, đường cong leo lên lần nữa rồi xuống dần khi đêm tới. Hai đỉnh sáng và tối chính là hình dạng điển hình của mùa đông. Đây là mô hình minh họa, không mô tả một khu phố cụ thể.

Hiểu lầm thường gặp

Đường phụ tải giống nhau ở mọi nơi và mọi ngày. Hình dạng điển hình khác nhau giữa các vùng, mùa và cả ngày trong tuần. Những sự kiện lớn, từ ngày lễ đến tình huống bất ngờ, cũng có thể làm đổi khuôn mẫu dùng điện.

Mọi bộ dữ liệu phụ tải đều tính cả điện mặt trời trên mái nhà. Số liệu nhu cầu mà EIA công bố không tính phần nhu cầu được đáp ứng trực tiếp bởi các nguồn phát điện phân tán, như điện mặt trời trên mái.

Câu hỏi thường gặp

Phụ tải nền là gì?

Là phần nhu cầu điện nhìn chung không đổi suốt ngày, ví dụ điện cho tủ lạnh chạy liên tục.

Vì sao ví dụ mùa hè ở Mỹ có một đỉnh phụ tải?

Vì nhu cầu tăng nhanh cùng nhiệt độ và đạt đỉnh buổi chiều khi nhiều nơi dùng điều hòa.

Dữ liệu đường phụ tải theo giờ lấy từ đâu?

Công cụ giám sát lưới điện theo giờ của EIA được cập nhật mỗi giờ với nhu cầu điện của giờ trước đó.

Tóm tắt

  • Đường phụ tải trong ngày vẽ lượng điện dùng theo từng giờ, có đáy, đỉnh và phần nền.
  • Trong ví dụ Mỹ của EIA, mùa hè thường có đỉnh buổi chiều, mùa đông có đỉnh sáng và tối.
  • Hình dạng đường cong đi theo thói quen sinh hoạt, thời tiết, ngày trong tuần và vùng.

Thuật ngữ trong bài

Tên tiếng Việt, tên tiếng Anh và nghĩa dùng trong bài. Di chuột, chạm hoặc dùng phím Tab tới từ có gạch chân chấm để xem giải thích ngay khi đọc.

đường phụ tảiload curve
Đồ thị vẽ lượng điện được dùng theo từng thời điểm.
phụ tải điệnelectricity load
Lượng điện tiêu thụ trong một khoảng thời gian.
phụ tải nềnbaseload
Phần nhu cầu điện nhìn chung không đổi, như tủ lạnh chạy liên tục.
đỉnh phụ tảipeak demand
Lúc nhu cầu điện trong ngày cao nhất.
phát điện phân tándistributed generation
Các nguồn phát điện nhỏ nằm gần nơi dùng, như điện mặt trời trên mái.

Bài này chưa được đánh dấu là đã xem

Thấy nội dung sai hoặc chưa an toàn?

Báo cho quản trị viên qua email. Thư có sẵn tên bài và đường dẫn.

Báo lỗi bài này
Xem tất cả bài của chủ đề

Nguồn

Các nguồn này viết cho người đọc lớn hơn. Nếu thấy khó, hãy đọc cùng người lớn.