Tổng quan: Kiến trúc hệ thống IoT
- Khởi động
- Bài viết
- Từ 10 tuổi
- 4 phút đọc

Có thể hình dung một hệ thống IoT đơn giản gồm ba phần: thiết bị cảm nhận hoặc tác động lên môi trường, cách để các thiết bị truyền thông tin, và nơi xử lý, xem dữ liệu. Một số thiết bị giao tiếp trực tiếp; số khác dùng thành phần trung gian như broker MQTT hoặc gateway.
Mục lục
- Thiết bị
- Tầng trung gian
- Nơi xem dữ liệu
Bạn sẽ học được gì
- Kể được ba phần trong mô hình IoT đơn giản này.
- Hiểu vì sao thiết bị nhỏ có giới hạn tài nguyên.
- Nêu được vai trò của tầng trung gian và của việc kết hợp dữ liệu.
Cần biết trước
Không cần kiến thức trước.
Thiết bị ở rìa hệ thống làm gì?
Các vật trong Internet vạn vật là những thiết bị tính toán hiểu và phản ứng với môi trường xung quanh chúng. Thiết bị bị ràng buộc có thể gặp giới hạn nghiêm trọng ở một hay nhiều nguồn lực, chẳng hạn pin, năng lực tính toán hoặc bộ nhớ.
- Môi trường
- Thiết bị bị ràng buộc
- Tài nguyên có hạn
Bản tin đi qua tầng trung gian ra sao?
Thiết bị tự động hóa tòa nhà, điện thoại di động, thiết bị máy với máy và các thiết bị khác được hưởng lợi khi tương tác với những vật khác ở gần hoặc ở đâu đó trên Internet. Một cách làm là dùng máy chủ trung gian: máy chủ MQTT là chương trình hoặc thiết bị đứng giữa các máy khách xuất bản bản tin và các máy khách đã đăng ký. Mô hình xuất bản và đăng ký cho phép phân phối một-tới-nhiều và tách rời các ứng dụng.
- Nhiều thiết bị gửi
- Máy chủ trung gian
- Nhiều nơi nhận
Dữ liệu cuối cùng được dùng để làm gì?
Một tài liệu kiến trúc IoT của IETF mô tả ngày càng nhiều sản phẩm đưa bộ giao thức Internet vào các thiết bị ngày càng nhỏ và có thể xử lý, trực quan hóa, rút ra hiểu biết từ dữ liệu cảm biến đã thu thập. Trong ngữ cảnh IoT ở đây, kết hợp dữ liệu từ nhiều thiết bị khác nhau có thể làm tăng hiệu ứng mạng.
- Nhiều thiết bị khác nhau
- Gom dữ liệu
- Xem và rút ra hiểu biết
Ví dụ trong đời sống
Ví dụ giả định: hãy cùng người lớn hình dung một ngôi nhà có vài cảm biến. Trong cấu hình minh họa này, một máy chủ trung gian nhận số đo và một màn hình gom chúng để xem; hệ thống khác có thể giao tiếp trực tiếp hoặc dùng gateway.
Hiểu lầm thường gặp
Mọi thiết bị IoT đều mạnh như điện thoại. Thiết bị bị ràng buộc có thể bị giới hạn ở một hay nhiều nguồn lực như pin, tính toán hoặc bộ nhớ.
Mỗi thiết bị phải biết và gọi trực tiếp mọi thiết bị khác. Với mô hình xuất bản và đăng ký, ứng dụng có thể dùng broker trung gian mà không cần biết từng máy khách khác. Một số thiết kế IoT cũng cho thiết bị giao tiếp trực tiếp với nhau.
Câu hỏi thường gặp
Hệ thống IoT gồm những phần nào?
Thiết bị, một đường truyền thông tin và nơi xử lý, xem dữ liệu; đường truyền có thể trực tiếp hoặc qua thành phần trung gian.
Thiết bị bị ràng buộc là gì?
Là thiết bị có giới hạn đáng kể ở một hoặc nhiều nguồn lực, chẳng hạn năng lượng, tính toán hoặc bộ nhớ.
Máy chủ trung gian làm gì?
Nó đứng giữa các máy khách xuất bản bản tin và các máy khách đã đăng ký.
Hiệu ứng mạng là gì?
Trong tài liệu IETF được dẫn, kết hợp dữ liệu thu thập từ nhiều thiết bị khác nhau có thể làm tăng hiệu ứng mạng.
Tóm tắt
- Một mô hình IoT đơn giản có thiết bị, đường truyền thông tin và nơi dùng dữ liệu.
- Thiết bị nhỏ có thể bị ràng buộc ở một hay nhiều nguồn lực như pin, tính toán hoặc bộ nhớ.
- Kết hợp dữ liệu từ nhiều thiết bị có thể tăng hiệu ứng mạng.
Thuật ngữ trong bài
Tên tiếng Việt, tên tiếng Anh và nghĩa dùng trong bài. Di chuột, chạm hoặc dùng phím Tab tới từ có gạch chân chấm để xem giải thích ngay khi đọc.
- VậtThing
- Thiết bị tính toán hiểu và phản ứng với môi trường xung quanh nó.
- Thiết bị bị ràng buộcConstrained device
- Thiết bị có giới hạn chặt về pin, năng lực tính toán hoặc bộ nhớ.
- Máy chủ trung gianIntermediary server
- Máy chủ đứng giữa bên xuất bản và bên đăng ký bản tin.
- Hiệu ứng mạngNetwork effect
- Trong ngữ cảnh được dẫn, hiệu ứng mạng có thể tăng khi dữ liệu thu thập từ nhiều thiết bị khác nhau được kết hợp.
Bài này chưa được đánh dấu là đã xem
Thấy nội dung sai hoặc chưa an toàn?
Báo cho quản trị viên qua email. Thư có sẵn tên bài và đường dẫn.
Có thể bạn cũng quan tâm
Khởi độngĐiện áp và dòng điện khác nhau thế nào?
Phân biệt điện áp, dòng điện và điện trở bằng hình ảnh bể nước, vì sao mạch điện phải kín và định luật Ohm nối ba đại lượng này.
Internet vạn vật (IoT)4 phút đọc
Cơ bảnĐiện trở kiểm soát dòng điện như thế nào?
Điện trở giới hạn dòng, chia điện áp và giữ chân đầu vào ở mức rõ ràng; bài giải thích cách nối tiếp, song song và điện trở kéo lên cho nút bấm.
Internet vạn vật (IoT)4 phút đọc
Cơ bảnTụ điện nạp, xả và lọc nhiễu ra sao?
Tụ điện cấu tạo từ hai bản kim loại và lớp cách điện, nạp rồi xả năng lượng, và đặt gần vi mạch để làm dịu nhiễu trên đường nguồn.
Internet vạn vật (IoT)4 phút đọc
Cơ bảnDiode và LED cho dòng đi qua thế nào?
Diode chủ yếu dẫn theo chiều thuận và cần điện áp thuận để dẫn đáng kể; LED là diode phát sáng nên cần điện trở hạn dòng.
Internet vạn vật (IoT)4 phút đọc
Nguồn
Các nguồn này viết cho người đọc lớn hơn. Nếu thấy khó, hãy đọc cùng người lớn.
- RFC 8576: Internet of Things (IoT) Security: State of the Art and Challenges(mở trong thẻ mới)
IETF (RFC Editor)Bậc A: cơ quan, tổ chức chuẩn hoặc nghiên cứuĐọc ngày 29 tháng 10, 2026
- RFC 7228: Terminology for Constrained-Node Networks(mở trong thẻ mới)
IETF (RFC Editor)Bậc A: cơ quan, tổ chức chuẩn hoặc nghiên cứuĐọc ngày 29 tháng 10, 2026
- RFC 7452: Architectural Considerations in Smart Object Networking(mở trong thẻ mới)
IETF (RFC Editor)Bậc A: cơ quan, tổ chức chuẩn hoặc nghiên cứuĐọc ngày 29 tháng 10, 2026
- MQTT Version 5.0(mở trong thẻ mới)
OASISBậc C: nguồn khácĐọc ngày 29 tháng 10, 2026
